Dariusz Gawin

(ur.1964), historyk idei, publicysta.

Wicedyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego, szef Instytutu Starzyńskiego. Kierownik Zakładu Społeczeństwa Obywatelskiego w Instytucie Filozofii i Socjologii PAN. Zajmuje się historią polskiej myśli politycznej i społecznej, filozofią polityczną, problematyką związaną z polityką historyczną. Publikował m.in. w Res Publice Nowej, Znaku, Przeglądzie Politycznym, Teologii Politycznej, Więzi, Życiu, Rzeczpospolitej. Współautor podręczników do historii oraz edukacji obywatelskiej.

Członek Warszawskiego Klubu Krytyki Politycznej, członek Rady Programowej Europejskiego Centrum Solidarności w Gdańsku, członek Rady Fundacji Szkoła Liderów, Członek Rady Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej (2007-2008).  

Od 2006 razem z Markiem Cichockim i Dariuszem Karłowiczem prowadzi seminarium filozoficzne na Uniwersytetecie Warszawskim. Od stycznia 2007 do czerwca 2010 wspólnie z Cichockim i Karłowiczem prowadził w TVP Kultura program Trzeci punkt widzenia.

Absolwent historii na Uniwersytecie Warszawskim. Doktor filozofii (Konserwatywna filozofia kultury. Problematyka kultury w pismach T.S. Eliota, M. Oakeshotta i R.Scrutona, 1998). W latach 1989-1993 pracował jako asystent w Instytucie Historycznym UW.  

Odznaczony brązowym medalem „Gloria Artis - Zasłużony dla kultury”. Laureat Nagrody im. Andrzeja Kijowskiego w 2006 roku (za książkę Polska wieczny romans). Stypendysta Nuffield College, Oxford University, Instytutu Nauk o Człowieku w Wiedniu, Mershon Center for International Security Studies, Ohio State University, Wissenschaftzentrum Berlin fur Sozialforschung.

Książki:

Dariusz Gawin

Granice demokracji liberalnej

Ośrodek Myśli Politycznej, Kraków 2007

więcej

Dariusz Gawin

Blask i gorycz wolności

 Ośrodek Myśli Politycznej, Kraków 2006

więcej

Dariusz Gawin

Polska, wieczny romans.
O związkach literatury i polityki w XX wieku

Ośrodek Myśli Politycznej, 
Wydawnictwo DANTE, Warszawa 2005

Dariusz Gawin

Spór o Powstanie. Powstanie Warszawskie w powojennej publicystyce polskiej 1945-1981

 Muzeum Powstania Warszawskiego, Warszawa 2004

więcej

Artykuły:

Arcana, nr 90

Polityka historyczna - próba bilansu

Dariusz Gawin

To tak jak z fundamentem jakiejś budowli – patrząc na nią widzimy mury i tylko domyślać się możemy, że wspierają się one na fundamentach. Podobnie jest z głębokim konsensusem co do pamięci: on jest, lecz nad nim, niczym nad fundamentami wznosi się nasza bieżąca codzienność, targana konfliktami, sporami, rozdarta polemikami na temat sensu przeszłości.

Przeczytaj

Rzeczpospolita, 24.11.2009

Czy odrobimy lekcję kryzysu?

Dariusz Gawin

Od kilkunastu miesięcy żyjemy w cieniu globalnego kryzysu finansowego. Jego fala przetoczyła się przez świat, zmieniając nie tylko krajobraz gospodarczy, uderzając w niewzruszone – jak wcześniej sądzono – doktryny ekonomiczne, lecz także podważyła zaufanie zwykłych obywateli do reguł rządzących znaną im dotąd rzeczywistością. Dziś, gdy szczyt tej fali mamy już chyba za sobą, lęk miesza się ciągle z nadzieją.
Przeczytaj

Fronda, nr 52

IIIRP - Między rokoszanami a konfederatami

Dariusz Gawin

Prawdziwa polityka potrafi dawać zarówno poczucie przyjaźni, czyli wspólnoty, jak i generować instrumenty do prowadzenia konfliktu.

Przeczytaj

Kresy.pl

Rosja ćwiczy wojnę z Polską

Dariusz Gawin

Rozwój sytuacji jest bardzo niepokojący. Niedawno minęło dziesięciolecie rządów Władimira Putina, co oznacza, iż dwudziestokilkuletni ludzie nie znają innej Rosji niż putinowska, a ta, jednym z elementów świadomości rosyjskiej ustanowiła wychowywanie młodego pokolenia w niechęci do Polski.

Przeczytaj

Rzeczpospolita, 17.01.2009

Przekleństwo 1709 roku

Dariusz Gawin

Karta dziejowa, którą obecnie odwracamy zaczęła się w czasie wojny północnej. To wtedy Polska straciła suwerenność. Powinniśmy tak zbudować niepodległe państwo, aby rozwiązać problem, którego od tamtej chwili nie potrafiło rozwiązać żadne polskie pokolenie: nie wystarczy mieć niepodległe państwo – ono musi być podmiotowe.

przeczytaj

"W obronie zdrowego rozsądku" Red. T. Merta, M. A. Cichocki, OMP 2000

Marzec 1968 - potęga mitu

Dariusz Gawin

Wydarzenia Marca 1968 roku stały się jednym z mitów założycielskich III Rzeczypospolitej. Obchodzona w roku 1998 ich trzydziesta rocznica potwierdziła w pełni szczególne miejsce, jakie zajmują one w hierarchii oficjalnie honorowanych dat z polskiej historii.

przeczytaj

Rzeczpospolita,  09.08.2008

Czas politycznego omdlenia

Dariusz Gawin

 W Polsce wyborcy mają bardzo dobre mniemanie o sobie samych, odwrotnie proporcjonalne do opinii o politykach, jakie na ogół wyrażają - mówi Dariusz Gawin w rozmowie z Joanną Lichocką z „Rzeczpospolitej”.

przeczytaj  

"Polityka historyczna. Historycy - politycy - prasa", Muzeum Powstania Warszawskiego, 2004

Polska polityka historyczna

Dariusz Gawin (tekst napisany współnie z Pawłem Kowalem)

W latach dziewięćdziesiątych dominowało w Polsce przekonanie, iż właściwą materią polityki są wyłącznie kwestie związane z zarządzaniem procesami wzrostu gospodarczego. Politycy koncentrowali się głównie na wskaźnikach gospodarczych, na skomplikowanych procesach transformacji.  

przeczytaj 

Gazeta Wyborcza, 26.01.2008

Zdziecinniała Polska Platformy 

Rozmowa z Dariuszem Gawinem

Krytycy III RP, wykonując w latach 90. wielką pracę intelektualną, sięgali do Platona i Arystotelesa, do współczesnych teoretyków liberalizmu, demokracji, filozofii politycznej. A krytyka IV RP sprowadzała się do tego, że porównywano Jarosława Kaczyńskiego do Gomułki. Z całym szacunkiem - to intelektualnie bardzo płytki koncept

przeczytaj

Rzeczpospolita,  04.11.2006

Nowa przeszłość Niemiec

Dariusz Gawin, Marek A. Cichocki

Dzisiaj dyskurs proponowany przez Erikę Steinbach nie jest już postrzegany jako prowokacja - staje się częścią oficjalnego dyskursu zjednoczonych Niemiec. 

przeczytaj

Rzeczpospolita,  10.11.2006

Gombrowicz jako wychowawca Polaków

Dariusz Gawin

Ostatnią rzeczą, jakiej mógł pragnąć pisarz, było zarażenie nas alergią na polskość. Zwycięstwo Gombrowicza - polscy inteligenci całkowicie wchłonęli i przyswoili sobie jego program krytyczny. Porażka - wychowankowie pisarza nie umieją łączyć bieguna krytyki z biegunem afirmacji. Ich świat jest płaski, jednowymiarowy   przeczytaj

Rzeczpospolita,  07.10.2006

Wspólnota przeszłości

Dariusz Gawin

W Polsce również mieliśmy swój odpowiednik fukuyamowskiego "końca historii". W latach 90. dominowało przekonanie, że ład demokratyczny nie tylko można, lecz wręcz należy budować bez odwoływania się do pamięci historycznej, sfery symboli czy wspólnotowych rytuałów (przegląd tych debat daje praca Pawła Śpiewaka "Pamięć po komunizmie", Gdańsk 2005).   przeczytaj

Rzeczpospolita,  11.01.2005

Spór o "piękne mity"

Dariusz Gawin

Państwo demokratyczne nie tylko może, lecz wręcz powinno, kształtować zbiorową pamięć społeczeństwa. Trauma stalinowskiego początku prowadzi do głębokiej niechęci przed wszelkimi formami mocnej tożsamości. Intelektualiści uwiedzeni kiedyś przez utopię wystrzegali się później jak ognia wszelkich form zdecydowanego zaangażowania  przeczytaj  Teologia Polityczna, nr 2 2004/2005 Oślepiający blask wolności  Wolność osiągnięta własnymi siłami - to właśnie było owo COŚ, to była "zbrodnia", za którą z równą bezwzględnością skazali Warszawę na unicestwienie Hitler i Stalin.  przeczytaj 

Tekst z książki "Blask i gorycz wolności", Ośrodek Myśli Politycznej, Kraków 2006  

Zapomniana rocznica

Dariusz Gawin

III Rzeczpospolita to państwo, które ma kłopoty z określeniem własnych historycznych korzeni i założycielskich mitów.

Przeczytaj

Tekst ukazał się w książce Ośrodka Myśli Politycznej Oblicza demokracji, Kraków 2002, pod redakcją Ryszarda Legutki i Jacka Kloczkowskiego. Demokracja i instytucje  Demokracja jest jednym z najczęściej przywoływanych w naszych debatach publicznych pojęć, i zarazem jednym z najbardziej wieloznacznych. Przeczytaj